Download ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ PDF

TitleΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ
File Size4.1 MB
Total Pages39
Table of Contents
                            01eksof.pdf
02-03-04-05.pdf
06-07-08.pdf
09.pdf
10-11.pdf
12-13.pdf
14-15.pdf
16-17.pdf
18-19.pdf
20-21.pdf
22-23.pdf
24-25.pdf
26-27.pdf
28-29.pdf
30-31.pdf
32-33.pdf
34-35.pdf
36-37-38.pdf
39.pdf
                        
Document Text Contents
Page 1

Âπτα
H M E P E Σ
Âπτα
H M E P E Σ

KYPIAKH 2 ΣEΠTEMBPIOY 2001

ΣEΠTEMBPIOΣΣEΠTEMBPIOΣ

Page 2

2 H K A £ H M E P I N H B K Y P I A K H 2 � E ¶ T E M B P I O Y 2 0 0 1

TËÓ ÚÒÙË K˘Úȷ΋ οı ̋ӷ,
ÔÏfiÎÏËÚÔ ÙÔ ¤ÙÔ˜ 2001,
ÔÈ «EÙ¿ H̤Ú˜» ı· ›ӷÈ
·ÊÈÂڈ̤Ó˜ ÛÙÔÓ ·ÓÙ›ÛÙÔÈ¯Ô Ì‹Ó·.
TÔ ·ÊȤڈ̷ ÛÙÔÓ ™Â٤̂ÚÈÔ
Â›Ó·È ÙÔ ¤Ó·ÙÔ ÛÙË ÛÂÈÚ¿
ÙˆÓ ·ÊÈÂÚˆÌ¿ÙˆÓ ÙˆÓ «EÙ¿ HÌÂÚÒÓ»
ÛÙÔ˘˜ ¢Ò‰Âη M‹Ó˜ ÙÔ˘ XÚfiÓÔ˘.

E˘¯·ÚÈÛÙԇ̠fiÛÔ˘˜ ‚Ô‹ıËÛ·Ó ÛÙÔ ·ÊȤڈ̷ ÁÈ· ÙÔÓ ™Â٤̂ÚÈÔ, ȉȷ›ÙÂÚ· ÙȘ Ë-
Á¤˜ ÙÔ˘ ÂÈÎÔÓÔÁÚ·ÊÈÎÔ‡ ˘ÏÈÎÔ‡ ÁÈ· ÙËÓ Â˘ÁÂÓÈ΋ ·Ú·¯ÒÚËÛË ÙÔ˘ ‰ÈηÈÒÌ·ÙÔ˜
¯ÚËÛÈÌÔÔ›ËÛ‹˜ ÙÔ˘.

Tων ™ΔƒÕΔ√À £∂√¢√™ÿ√À
MÕ¡√À ¢∞¡Œ∑∏

Eπ�κ. καθηγητ�ν Aστροφυσικ�ς
Tμ�μα Φυσικ�ς – Πανεπιστ�μιο Aθην�ν

O™E¶TEMBPIO™ Â›Ó·È Ô ¤Ó·ÙÔ˜ Ì‹Ó·˜ ÙÔ˘ °ÚËÁÔÚÈ·ÓÔ‡ ËÌÂÚÔÏÔ-Á›Ô˘, Ì ‰È¿ÚÎÂÈ· 30 ËÌÂÚÒÓ. H Ï·ÙÈÓÈ΋ ÔÓÔÌ·Û›· ÙÔ˘,September, ÚÔ¤Ú¯ÂÙ·È ·fi ÙÔ septem (=ÂÙ¿), ηıÒ˜ ‹Ù·Ó Ô
¤‚‰ÔÌÔ˜ Ì‹Ó·˜ ÙÔ˘ ·Ú¯·›Ô˘ ‰ÂοÌËÓÔ˘ ڈ̷˚ÎÔ‡ ËÌÂÚÔÏÔÁ›Ô˘. AÚÁfi-
ÙÂÚ·, Ì ÙËÓ ÚÔÛı‹ÎË ÙÔ˘ I·ÓÔ˘·Ú›Ô˘ Î·È ºÂ‚ÚÔ˘·Ú›Ô˘ ÛÙËÓ ·Ú¯‹
ÙÔ˘ ¤ÙÔ˘˜, Ô ™Â٤̂ÚÈÔ˜ ÌÂÙ·ÎÈÓ‹ıËΠÛÙËÓ ¤Ó·ÙË ı¤ÛË, ¯ˆÚ›˜ fï˜
Ó· ·ÏÏ¿ÍÂÈ ÔÙ¤ Ë ÔÓÔÌ·Û›· ÙÔ˘, fiˆ˜ Û˘Ó¤‚Ë Ì ÙÔÓ Quintilis Î·È ÙÔÓ
Sextilis, Ô˘ ÌÂÙÔÓÔÌ¿ÛÙËÎ·Ó Û πÔ‡ÏÈÔ Î·È ∞‡ÁÔ˘ÛÙÔ ·ÓÙ›ÛÙÔȯ·.

™ÙÔ ÚˆÌ·˚Îfi ÂÔÚÙÔÏfiÁÈÔ Ô Jupiter, Ô Z‡˜ ·Ù‹Ú, ıÂfi˜ ÙÔ˘ Ô˘Ú·ÓÔ‡
Î·È Ù˘ ı‡ÂÏÏ·˜, ÂÔÚÙ·˙fiÙ·Ó ÛÙÔ˘˜ Eȉԇ˜ οı ÌËÓfi˜, ‰ËÏ·‰‹ ÙË 15Ë
Ë̤ڷ ÙÔ˘ Ì‹Ó·. EȉÈο ηٿ ÙÔ˘˜ Eȉԇ˜ ™ÂÙÂÌ‚Ú›Ô˘ Î·È NÔÂÌ‚Ú›Ô˘,
Ô ÂÔÚÙ·ÛÌfi˜ ¤·ÈÚÓ ȉȷ›ÙÂÚË ÌÂÁ·ÏÔÚ¤ÂÈ·, ÌÂ
‰ËÌfiÛÈÔ ÈÂÚfi Û˘ÌfiÛÈÔ (epulum Jovis), ı¿̷ٷ
Î·È ·ÁÒÓ˜. O Jupiter/Z‡˜ ›¯Â ÛÙË PÒÌË È‰È·›ÙÂ-
ÚÔ ÈÂÚ¤· (flamen dialis), Ô˘ ·ÓÙÈÚÔÛÒ¢ ÙÔÓ
ıÂfi Û·Ó ˙ˆÓÙ·Ófi ›‰ˆÏfi ÙÔ˘ ÛÙÔÓ ÌÂÁ·ÏÔÚÂ‹
Ó·fi ÙÔ˘ ÛÙÔ K·ÈÙÒÏÈÔ.

TÔ Ì‹Ó· ·˘Ùfi ÙÂÏÔ‡ÓÙ·Ó ÛÙË PÒÌË ÌÂÁ¿Ï˜ ÂÔÚÙ¤˜, Ù· K·ÈÙÒÏÈ·,
ηÈ, ÚÔ˜ ÙÈÌ‹Ó ÙÔ˘ ¢›·, Ù· PˆÌ·›· ‹ MÂÁ¿ÏÔÈ ƒˆÌ·˚ÎÔ› AÁÒÓ˜ (Ludi
Romani), È‰Ú˘Ù‹˜ ÙˆÓ ÔÔ›ˆÓ ˘‹ÚÍÂ, ηٿ ÙËÓ ·Ú¿‰ÔÛË, Ô ‚·ÛÈÏÈ¿˜
T·Ú·ÓÈÔ˜ Ô ¶ÚÂÛ‚‡ÙÂÚÔ˜ (616–578 .Ã.).

H ™‡ÁÎÏËÙÔ˜ ı¤ÏËÛ ӷ ‰ÒÛÂÈ ÛÙÔÓ ™Â٤̂ÚÈÔ ÙÔ fiÓÔÌ· ÙÔ˘ ·˘ÙÔ-
ÎÚ¿ÙÔÚ· TÈ‚¤ÚÈÔ˘ (14 .X.–37 Ì.X.), Ô ÔÔ›Ô˜ fï˜ ÂÓ·ÓÙÈÒıËÎÂ, ¤¯Ô-
ÓÙ·˜ ÙËÓ ̂ ÚÈÌfiÙËÙ· Ó· ÛÎÂÊı› fiÙÈ ÔÈ Û˘Ó¯›˜ ·ÏÏ·Á¤˜ ÛÙȘ ÔÓÔ̷ۛ˜
ÙˆÓ ÌËÓÒÓ ÁÈ· ÏfiÁÔ˘˜ ÎÔϷΛ·˜ ÙˆÓ ÈÛ¯˘ÚÒÓ ÌfiÓÔ Û‡Á¯˘ÛË ÚÔη-
ÏÔ‡Û·Ó.

* * *

™ÙȘ ·Ú¯¤˜ ÙÔ˘ 4Ô˘ ·È. Ì.Ã. ηıÈÂÚÒıËΠÛÙËÓ ∫ˆÓÛÙ·ÓÙÈÓÔ‡ÔÏË ̂ ˜
·Ú¯‹ ÙÔ˘ ÂÎÎÏËÛÈ·ÛÙÈÎÔ‡ ¤ÙÔ˘˜ Ë 1Ë ™ÂÙÂÌ‚Ú›Ô˘, Ô˘ Û˘Ó¤ÈÙ ÌÂ
ÙËÓ ·Ú¯‹ Ù˘ πÓ‰ÈÎÙÈÒÓÔ˜, ηٿ ÙËÓ ÔÔ›· ÂÙÂÏ›ÙÔ ÂÔÚÙ·ÛÙÈ΋ ·ÎÔ-
ÏÔ˘ı›·, Ë «∞ÎÔÏÔ˘ı›· Ù˘ πÓ‰›ÎÙÔ˘». EÙÛÈ, ηٿ ÙÔ˘˜ ‚˘˙·ÓÙÈÓÔ‡˜ ¯Úfi-
ÓÔ˘˜ ÙÔ ¤ÙÔ˜ Î·È ÔÈ IÓ‰ÈÎÙÈÒÓ˜ ¿Ú¯È˙·Ó ÙÔÓ ™Â٤̂ÚÈÔ, Û‡Ìʈӷ ÌÂ
Ù· ÚˆÙÔ¯ÚÈÛÙÈ·ÓÈο ¤ıÈÌ· Ù˘ AÓ·ÙÔÏÈ΋˜ EÎÎÏËÛ›·˜, Ë ÔÔ›· ÂÍ·ÎÔ-
ÏÔ˘ı› ¿ÓÙ· Ó· ÂÔÚÙ¿˙ÂÈ ÙËÓ 1Ë ™ÂÙÂÌ‚Ú›Ô˘ ˆ˜ AÚ¯‹ Ù˘ IÓ‰›ÎÙÔ˘,
ÔfiÙ ·Ú¯›˙ÂÈ Î·È ÙÔ ÂÎÎÏËÛÈ·ÛÙÈÎfi ¤ÙÔ˜ (ÂÓÈ·˘Ùfi˜):

«√ ¿Û˘ ‰ËÌÈÔ˘ÚÁfi˜ Ù˘ ÎÙ›Ûˆ˜, Ô Î·ÈÚÔ‡˜ Î·È ̄ ÚfiÓÔ˘˜ ÂÓ ÙË È‰›· ÂÍÔ˘-

Û›· ı¤ÌÂÓÔ˜, ¢ÏfiÁËÛÔÓ ÙÔÓ Û٤ʷÓÔÓ ÙÔ˘ ÂÓÈ·˘ÙÔ‡ Ù˘ ¯ÚËÛÙfiÙËÙfi˜ ÛÔ˘,

∫‡ÚÈ» – ∞ÔÏ˘Ù›ÎÈÔ Ù˘ πÓ‰›ÎÙÔ˘.
«√ ÙˆÓ ·ÈÒÓˆÓ ÔÈËÙ‹˜ Î·È ¢ÂÛfiÙ˘, £Â¤ ÙˆÓ fiÏˆÓ ˘ÂÚÔ‡ÛÈ fiÓÙˆ˜,

ÙËÓ ÂÓÈ·‡ÛÈÔÓ Â˘ÏfiÁËÛÔÓ ÂÚ›Ô‰ÔÓ ÛÒ˙ˆÓ Ùˆ ÂϤÂÈ ÛÔ˘ Ùˆ ·›ڈ √ÈÎÙ›Ú-

ÌÔÓ, ¿ÓÙ·˜ ÙÔ˘˜ Ï·ÙÚ‡ÔÓÙ·˜ ÛÔÈ Ùˆ ÌfiÓˆ ¢ÂÛfiÙË, Î·È Â΂ÔÒÓÙ·˜ Êfi‚ˆ

§˘ÙÚˆÙ¿. ∂‡ÊÔÚÔÓ ¿ÛÈÓ ÙÔ ¤ÙÔ˜ ¯ÔÚ‹ÁËÛÔÓ» – ∫ÔÓÙ¿ÎÈÔ Ù˘ πÓ‰›ÎÙÔ˘.
™ÙËÓ ¶¿ÙÌÔ ıˆÚÔ‡Û·Ó ÙËÓ 1Ë ™ÂÙÂÌ‚Ú›Ô˘ ·Ú¯È¯ÚÔÓÈ¿ Î·È ÙËÓ

ÔÓfiÌ·˙·Ó «¶ÚˆÙÔÛÂÙÂÌÚ›·Ó», ÂÓÒ ÔÈ NÈÛ‡ÚÈÔÈ Î·È ÔÈ KÒÔÈ ÙËÓ ÔÓfi-

Eπιμ�λεια αφιερ�ματος:

Kø™TH™ °IOYP°O™

September - Σεπ

H Σκην�ς τρ
γου, η εικονο-
γρ�φηση για τον μ�να Σε-
πτ�μβριο στο ημερολ�γιο
Les Tres Riches Heures du
Duc de Berry, 15ος αι.
Mουσε�ο Conde, Σαντιγ�
(Γαλλ�α).

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ
September - Σεπτ�μβριος -
Σεπτ�μβρης

Tων ™. £ÂÔ‰ÔÛ›Ô˘ - M. ¢·Ó¤˙Ë

Ψηφιδωτ�ς παραστ�σεις
Tης ¶. AÛËÌ·ÎÔÔ‡ÏÔ˘-AÙ˙·Î¿

«Kατ� Mεταγειτνι�να...»
Tης M¿Úˆ˜ K. ¶··ı·Ó·Û›Ô˘

Eνα βυζαντιν� ωροσκ�πιο...
Tης M¿Úˆ˜ K. ¶··ı·Ó·Û›Ô˘

«Aρχ� ινδ�κτου»
Tης M·Ú›Ó·˜ ¢ÂÙÔÚ¿ÎË

Tο εννε�μηνο και ο Tρ"γος
Tου HÏ›· AÓ·ÁÓˆÛÙ¿ÎË

O Tρυγητ$ς Σεπτ�μβρης
Tης AÈÎ. ¶ÔÏ˘Ì¤ÚÔ˘-K·ÌËÏ¿ÎË

«Kοιμ�σου μαυρομ�τα μου...»
Tου £·Ó¿ÛË K·Ï·Ê¿ÙË

H μεγ�λη εορτ$ του Σταυρο"
Tου °. N. AÈηÙÂÚÈÓ›‰Ë

Tο σ"μβολο του σταυρο"
Tου N. ¶ÔÏ›ÙÔ˘

Eλπιδοφ�ρα Γ�ννηση
Tου ™Ù·Ì¿ÙË ™·ÎÂÏÏ›ˆÓ·

Tο βυζαντιν� σχολε(ο
Tης M·Ú›Ó·˜ §Ô˘Î¿ÎË

O Aγιος Σεπτ�μβριος
των Σχολε(ων

Tου XÚ‹ÛÙÔ˘ MÔ˘ÏÒÙË

Θριαμβικ�ς διαβ�σεις
των υδ�των

Tης M·Ú›·˜ §ÂÔÓÙÛ›ÓË

Θα"ματα και περιβ�λλον
Tου °ÈÒÚÁÔ˘ K·ÏfiʈÓÔ˘

O �γιος M�μας
Tης AÓÓ·˜ M·Ú·‚¿-X·Ù˙ËÓÈÎÔÏ¿Ô˘

Παζ�ρια του Σεπτ�μβρη
Tου ¶·Ó·ÁÈÒÙË I. K·ÌËÏ¿ÎË

Γευστικ$ τριλογ(α του φθινοπ+ρου
Tης E‡Ë˜ BÔ˘ÙÛÈÓ¿

O Σεπτ�μβριος σε πεζ� και στ(χο
Tου XÚÈÛÙfiÊÔÚÔ˘ MËÏÈÒÓË

K�τω απ’ την κληματαρι�
Tου °ÈÒÚÁÔ˘ Z‚ÂÏ¿ÎË

EÍÒÊ˘ÏÏÔ
«X�Ú¨˛� ˛��ÙÔ�Û• ÛÙ•˚�ˇ¿�», �.

1875. Eˇ•¨Ô`Ú•˚�• ÙÔ� °´�Ú`�Ô� B•-

ÚÔ�fl• (�. 1850-1896), 124 x 104

´˛. A��Ó•, �´ÓÔ�Ôfl´�Ô «M´`¿ˇ¸ BÚ´-

Ù•ÓÓ�•», ¶ÚÔ´�Ú¨˛� �Ô��Ù•. ¶ÚÒÙ¸

�¸ÌÔÛ�´�Û¸ (˚�Ù.: °¨¿ÓÓ¸� M�•Ú��-

�Ô�ˇÔ� `¨• Ù¨� «E�Ù¿ HÌ⁄Ú´�»).

H KA£HMEPINH
EE¶¶TTAA HHMMEEPPEE™™

KYPIAKH 2 ™E¶TEMBPIOY 2001

2-39 A º I E P ø M A

Yπε�θυνη «Eπτ� Hμερ�ν»

E § E Y £ E P I A T P A ´ O Y

Page 19

H K A £ H M E P I N H B K Y P I A K H 2 ™ E ¶ T E M B P I O Y 2 0 0 1 19

Õ Kυψ�λη
Aιγ�νης. O
«Λειδιν�ς»
παν�τοιμος
και ανθοστ�-
λιστος, με τον
γονιμικ� του
συμβολισμ�
σε πλ�ρη
αν�ταση
(φωτ. Γι$ρ-
γου Aικατερι-
ν�δη).

TËÓ Ë̤ڷ ÙÔ˘ ™Ù·˘ÚÔ‡, ÛÙȘ 14 ™ÂÙÂÌ‚Ú›Ô˘, ÂȯˆÚ›·˙ ·Ï·ÈfiÙÂÚ· ÛÙËÓ ∞›-
ÁÈÓ· ¤Ó· ÂӉȷʤÚÔÓ ¤ıÈÌÔ Ì ÌÔÚÊ‹ ‰ÚˆÌ¤ÓÔ˘, Ô˘ ÛËÌ·ÙÔ‰ÔÙÔ‡Û ÂΛ ÛÙȘ
·ÁÚÔÙÈΤ˜ Û˘Ì‚¿ÛÂȘ ÙÔ Ù¤ÏÔ˜ ÙˆÓ Î·ÏÔηÈÚÈÓÒÓ ÂÚÁ·ÛÈÒÓ Î·È ÙËÓ ¤Ó·ÚÍË ÙˆÓ
ÊıÈÓÔˆÚÈÓÒÓ. ¶ÚfiÎÂÈÙ·È ÁÈ· ÙÔÓ ÏÂÁfiÌÂÓÔ «§ÂȉÈÓfi», ÌÈ· ÌÈÌËÙÈ΋ ·Ú¿ÛÙ·ÛË
Ì ÌÔÈÚÔÏfiÁËÌ· Î·È Ù·Ê‹ ÂÓfi˜ ÔÌÔÈÒÌ·ÙÔ˜ ÌÈÎÚÔ‡ ·È‰ÈÔ‡, Ô˘ ηٷÛ΢·˙fiÙ·Ó
ÙÂÏÂÙÔ˘ÚÁÈο ·fi ÙȘ Á˘Ó·›Î˜ Î·È ÂÚÈÊÂÚfiÙ·Ó ÔÌÈο ·fi Ù· ·È‰È¿ ÛÙÔ˘˜
‰ÚfiÌÔ˘˜, fiˆ˜ Ì·ı·›ÓÔ˘Ì ·fi ·Ï·ÈfiÙÂÚ˜ ÂÚÈÁڷʤ˜.

º·ÈÓÔÌÂÓÈο Ô §ÂȉÈÓfi˜ ·ÔÙÂÏÔ‡Û ÚÔÛˆÔÔ›ËÛË ÙÔ˘ ηÏÔηÈÚÈÓÔ‡ ‡ÓÔ˘
Î·È ÙÔ˘ ·ÔÁÂ˘Ì·ÙÈÓÔ‡ Ê·ÁËÙÔ‡ (ÙÔ˘ ‰ÂÈÏÈÓÔ‡ > ÏÂȉÈÓÔ‡ Ì ·ÓÙÈÌÂÙ¿ıÂÛË ‰ ηÈ
Ï), Ô˘ ·fi ÙËÓ Ë̤ڷ ·˘Ù‹ ‰ÂÓ ‹Ù·Ó ϤÔÓ ··Ú·›ÙËÙ·, ·ÊÔ‡ ÔÈ Ì¤Ú˜ ¤¯Ô˘Ó ‹‰Ë
·Ú¯›ÛÂÈ Ó· ÌÈÎÚ·›ÓÔ˘Ó. ™ÙËÓ ÚˆÙÔÁÂÓ‹ fï˜ ÌÔÚÊ‹ Î·È ÛÙËÓ ·Ú¯È΋ ÙÔ˘ ÂÈ-
‰›ˆÍË Ô §ÂȉÈÓfi˜ ›¯Â ηı·Ú¿ ¢ÂÙËÚÈ΋ ÛÎÔÈÌfiÙËÙ·, fiˆ˜ Û˘Ì‚·›ÓÂÈ Ì ·Ó¿ÏÔ-
Á· ÓÂÔÂÏÏËÓÈο ‰ÚÒÌÂÓ· ÛÙ· ÔÔ›· ΢Úȷگ› ÙÔ ÛÙÔÈ¯Â›Ô ÙÔ˘ ı·Ó¿ÙÔ˘ ˆ˜ ÚÔ¸-
fiıÂÛË ÁÈ· ÙË Ó¤· ˙ˆ‹, Ì ÙÔ˘˜ ·˘ÙÔÓfiËÙÔ˘˜ Û˘ÓÂÈÚÌÈÎÔ‡˜ Û˘Ì‚ÔÏÈÛÌÔ‡˜ fiÛÔÓ
·ÊÔÚ¿ ÙÔÓ Ì·Ú·ÛÌfi Ù˘ º‡Û˘ Î·È ÙËÓ ·Ó·Á¤ÓÓËÛ‹ Ù˘ οı ¯ÚfiÓÔ.

∏ ¢ÂÙËÚÈ΋ ·˘Ù‹ ÛÎÔÈÌfiÙËÙ· ÙÔÓÈ˙fiÙ·Ó Î·È ·fi ÙËÓ ¤Î‰ËÏ· Ê·ÓÂÚ‹ ·-
ÚÔ˘Û›· Ê·ÏÏÔ‡ ÛÙÔ ÔÌÔ›ˆÌ·, ΢ڛˆ˜ fï˜ ·fi ÙÔ˘˜ ÂÈÏÔÁÈÎÔ‡˜–Âˆ‰ÈÎÔ‡˜ ÛÙ›-
¯Ô˘˜ ÙÔ˘ ÌÔÈÚÔÏÔÁÈÔ‡:

¶¿ˇ¨ �• �Ú�´¨�, §´¨�¨Ó⁄ ÌÔ�,

Ì´ ÙÔ� “¿ÚÙ¸ Ù¨� �ÚÔÛ¨⁄�,

Ì´ Ù� ��Ú�ˇ¸ Ù• ˇÔ�ˇÔ��¨•

ÙÛ•¨ ÙÔ� “¿¸ Ù¨� �Ô�ˇ´¨⁄�...

HÚ�´ ¸ ÒÚ• Ó• Ì¿� ˚�`´¨�,

�¿•¨Ó´ ´¨� ÙÔ ˛•ˇ�,

ÙÛ•¨ Ì´ ÙÔ ˛•ˇ� Ó• ⁄Ú�´¨�

ÙÛ� �ˇÔ�� Ó• Ì•� �Ú´¨� `´ÚÔ��...

∞ÎÔÏÔ˘ıÔ‡Û ÚÔÛÊÔÚ¿ ›‰Ô˘˜ ÎÔÏχ‚ˆÓ Û fiÏÔ˘˜, Î·È Ë ÙÂÏÂÙÔ˘ÚÁ›· ¤ÎÏÂÈ-
Ó Ì ¯ÔÚÔ‡˜ Î·È ÙÚ·ÁÔ‡‰È·, ÛÙÔÈ¯Â›Ô Ô˘ Î·È ·˘Ùfi ˘Ô‰‹ÏˆÓ ÙËÓ ÂȉȈÎfiÌÂ-
ÓË Â˘ÂÙËÚ›·. HÙ·Ó ¿ÏψÛÙ ‰È¿¯˘ÙË Ë ÂÔ›ıËÛË ÁÈ· «·Ó¿ÛÙ·ÛË» ÙÔ˘ §ÂȉÈÓÔ‡.

™‹ÌÂÚ· ÙÔ ‰ÚÒÌÂÓÔ Û˘Ó¯›˙ÂÙ·È Ì ·Ó··Ú·ÛÙ·ÙÈ΋ ÌÔÚÊ‹ ·fi ÔÏÈÙÈÛÙÈ-
ÎÔ‡˜ Û˘ÏÏfiÁÔ˘˜ Ù˘ ∞›ÁÈÓ·˜.

μÈ‚ÏÈÔÁÚ·Ê›·
Κυριακίδ
υ–Νέστ
ρ
ς, Aλκη, «�ι 12 μήνες. Τα λα
γρα�ικά». Eκδ. «Μαλλιάρης–Παιδεία». Θεσ-
σαλ
νίκη 1982.
Λ
υκάτ
ς Δ.Σ., «Τα Φθιν
πωρινά». Eκδ. «Φιλιππ%της», Αθήνα 1982.
Μέγας Γ.Α., «Ελληνικαί ε
ρταί και έθιμα της λαϊκής λατρείας». Αθήναι 1957.
Ηρειώτης Π., � Λειδιν%ς εν Αιγίνη. Λα
γρα�ία 8, 1921.

O «§ÂȉÈÓfi˜»

·ÔÙÂÏ› ÙËÓ Â˘ÏÔÁË̤ÓË ·ÊÂÙËÚ›·
Ù˘ ηÈÓÔ‡ÚÁÈ·˜ ¯ÚÔÓÈ¿˜ Ì ÙË ÛÔÚ¿.
ΔfiÙ ʤÚÓÔ˘Ó ÛÙËÓ ÂÎÎÏËÛ›· Ì›ÁÌ·
·fi Ù· ‰ËÌËÙÚȷο Ô˘ ı· Û›ÚÔ˘Ó,
ÁÈ· Ó· ‰Â¯ıÔ‡Ó ÙËÓ ÂȉÈ΋ ¢ÏÔÁ›·
ÙÔ˘ ÈÂÚ¤· («∂˘¯‹ Â› ¢ÏÔÁ‹ÛÂÈ Ûfi-
ÚÔ˘»). ΔÔ˘˜ ηÚÔ‡˜ ·˘ÙÔ‡˜ ı· ÙÔ˘˜
·Ó·Ì›ÍÔ˘Ó ÌÂÙ¿ Ì ÙÔÓ ÛfiÚÔ, ‚¤‚·È-
ÔÈ ÁÈ· ÙËÓ Â˘fi‰ˆÛË ÙˆÓ ÎfiˆÓ ÙÔ˘˜
Î·È ÙËÓ ÂÍ·ÛÊ¿ÏÈÛË ÙÔ˘ „ˆÌÈÔ‡ Ù˘
ÔÈÎÔÁ¤ÓÂÈ¿˜ ÙÔ˘˜. ™ÙË ¡¿ÍÔ, .¯., «Î¿-
ı ÁˆÚÁfi˜ ı· ‚¿ÏÂÈ Û ÌÈ· ÂÙÛ¤Ù·
Ï›ÁÔ ÎÚÈı¿ÚÈ, Ï›Á· Ê·ÛfiÏÈ·, ÎÔ˘ÎÎÈ¿
Î·È fi,ÙÈ ¿ÏÏÔ ¤¯ÂÈ ÁÈ· Ó· Û›ÚÂÈ, ηÈ
Ù· ¿ÂÈ ÛÙËÓ ÂÎÎÏËÛÈ¿ Î·È ·Ê‹ÓÂÈ ÙËÓ
ÂÙÛ¤Ù· ÙÔ˘ ‰ÂÍÈ¿ Ù˘ ·Á›·˜ ı‡Ú·˜.
∂Λ Û¯ËÌ·Ù›˙ÂÙ·È ÛˆÚfi˜ ÔÏfiÎÏËÚÔ˜,
ÙÔÓ ÔÔ›Ô Ô ÈÂÚ‡˜ ¢ÏÔÁ› ÌÂÙ¿ ÙÔ Ù¤-

ÏÔ˜ Ù˘ ÏÂÈÙÔ˘ÚÁ›·˜. ∫·ı¤Ó·˜ ηÙfiÈÓ
·›ÚÓÂÈ ÙËÓ ÂÙÛ¤Ù· ÙÔ˘ ÌÂ ÙÔ ÏÂÈ-
ÙÔ˘ÚÁË̤ÓÔ ÛfiÚÔ. OÙ·Ó ÚfiÎÂÈÙ·È
Ó· Û›ÚÂÈ, Ô ÁˆÚÁfi˜ ı· ‚¿ÏÂÈ Ì¤Û·
ÛÙÔ ‰ÈÛ¿ÎÈ Ì ÙÔ ÛfiÚÔ Î·È Ï›ÁÔ ÏÂÈ-
ÙÔ˘ÚÁË̤ÓÔ ÛfiÚÔ, ϤÁÔÓÙ·˜ “EÏ·
ÃÚÈÛÙ¤ Î·È ¶·Ó·ÁÈ¿, Ë ÒÚ· Ë Î·Ï‹”».
™ÙËÓ ∂›‰·˘ÚÔ, «ÙÔ ÛÈÙ¿ÚÈ Ô˘ ı· ¢-

ÏÔÁ‹ÛÂÈ Ô ·¿˜ ÙÔ Úˆ› ÙÔ˘ ™Ù·˘ÚÔ‡
ÛÙËÓ ÂÎÎÏËÛ›· Â›Ó·È ·fi ÙÔ “ÛÙ·˘Úfi”,
‰ËÏ·‰‹ ·fi ÙËÓ ÙÂÏÂ˘Ù·›· ¯ÂÚ¿‰·,
Ô˘ Îfi„·Ó ÙÔ ı¤ÚÔ ÛÙÔ ¯ˆÚ¿ÊÈ».

∏ ÙÂÏÂ˘Ù·›· ·˘Ù‹ ›‰ËÛË Ì¿˜ Ô‰ËÁ›
ÛÙ· ·ÁÚÔÙÈο ¤ıÈÌ· ÙÔ˘ ηÏÔηÈÚÈÔ‡,
Ì ٷ ÙÂÏÂ˘Ù·›· ÛÙ¿¯˘·, Ô˘ ›Ù ıÂÚ›-
˙ÔÓÙ·È Î·È Ì ·˘Ù¿ ϤÎÂÙ·È ¤Ó·˜ ÛÙ·˘-

Úfi˜ Ô˘ ÙÔÔıÂÙÂ›Ù·È ÛÙÔ ÂÈÎÔÓÔÛÙ¿ÛÈ
ÙÔ˘ ÛÈÙÈÔ‡, ›Ù ·Ê‹ÓÔÓÙ·È ·ı¤ÚÈÛÙ·
ÛÙÔ ¯ˆÚ¿ÊÈ «ÁÈ· Ó· ÌË Ê‡ÁÂÈ Ë ‰‡Ó·Ì‹
ÙÔ˘». ∫·È ÛÙȘ ‰‡Ô ÂÚÈÙÒÛÂȘ Ô ÂÈ-
‰ÈˆÎfiÌÂÓÔ˜ ÛÎÔfi˜ Â›Ó·È Ô ›‰ÈÔ˜: Ë
ÏÔ‡ÛÈ· ·Ú·ÁˆÁ‹, Ô˘ ı· ÂÍ·ÛÊ·Ï›-
ÛÂÈ ÛÙËÓ ·ÁÚÔÙÈ΋ ÔÈÎÔÁ¤ÓÂÈ· ÙÔ „ˆÌ›,
ÙË ‚¿ÛË Ù˘ ·Ú·‰ÔÛȷ΋˜ ‰È·ÙÚÔÊ‹˜.

à Bασιλικο� στην π�ρτα του Σε-
πτ�μβρη, μοι�ζουν να περιμ�νουν
στολισμ�νοι τη μ�ρα του Σταυρο�
(πηγ�: Γι$ργου M�η, «Γη της Kρ�-
της», φωτογραφικ� λε�κωμα).

αυρο�

Page 20

20 H K A £ H M E P I N H B K Y P I A K H 2 � E ¶ T E M B P I O Y 2 0 0 1

Tο σ�μβολο του σταυρο�
Tου Nπ∫√§Õ√À °. ¶√§ÿΔ√À

Aναπλ. Kαθηγητο� της Φιλοσοφ�ας
της Φιλοσοφικ�ς Σχολ�ς

του Πανεπιστημ�ου Aθην�ν

™TH °PA¶TH ÂÈÎÔÈÓˆÓ›· ÙÔ˘ Ô ¿Ó-ıÚˆÔ˜ ÌÂÙ·¯ÂÈÚ›˙ÂÙ·È Û‹ÌÂÚ·Ù· ÁÚ¿ÌÌ·Ù·, ·Ï·ÈfiÙÂÚ· ο-
ÔȘ ÂÈÎfiÓ˜, ÁÈ· Ó· ÌÂÙ·‰›‰ÂÈ ÙÔ ‰È·-
ÓfiËÌ¿ ÙÔ˘ ÛÙÔ˘˜ ¿ÏÏÔ˘˜. XˆÚ›˜ Ó·
·Ó·ÙÚ¤ÍÂÈ Î·Ó›˜ Û ÏÂÙÔÌÂÚ›˜ ÂÍÂ-
Ù¿ÛÂȘ ÙˆÓ Ú·ÁÌ¿ÙˆÓ, ÎÚ›ÓÂÙ·È ÛÎfi-
ÈÌÔ Ó· ÂÈÛËÌ·Óı› ˆ˜ ÙÔ ‰È·ÓfiËÌ·
‚Ú›ÛÎÂÙ·È ÛÙÔ Ì˘·Ïfi ÙÔ˘ ·ÓıÚÒÔ˘
Î·È Â›Ó·È ¿˘ÏÔ, ÂÓÒ ·˘Ùfi Ô˘ Ê·ÓÂÚÒ-
ÓÂÈ ÙÔ ‰È·ÓfiËÌ· Â›Ó·È ÂÌÚfi˜ Ì·˜ ¤Ó˘-
ÏÔ. §¤ÁÂÙ·È ÏÔÈfiÓ Û‡Ì‚ÔÏÔ ÙÔ ÁÚ¿Ì-
Ì· ‹ Ë ÂÈÎfiÓ·, ÙÔ ˘ÏÈÎfi ‰ËÏ·‰‹ Ô˘
¯ÚËÛÈ̇ÂÈ ÁÈ· Ó· ÌÂÙ·‰Ôı› ¤Ó· ¿˘ÏÔ
ÓfiËÌ·. ™‡Ìʈӷ ¿ÏψÛÙ Ì ÙÔ˘˜
ÁÚ·ÌÌ·ÙÈÎÔ‡˜, ۇ̂ÔÏÔ Ï¤ÁÂÙ·È ·˘Ùfi
Ô˘ ¯ÚËÛÈÌÔÔÈÂ›Ù·È ÁÈ· Ó· ·Ú·ÛÙ‹-
ÛÂÈ, ‹ ÂΛÓÔ Ô˘ Á›ÓÂÙ·È ·Ô‰ÂÎÙfi
ˆ˜ ·ÚÈÛÙ¿ÓÂÈ Î¿ÙÈ ¿ÏÏÔ. K·Ù’ ·˘Ù‹Ó
ÏÔÈfiÓ ÙËÓ ¤ÓÓÔÈ·, ¤Ó· ˘ÏÈÎfi ·ÓÙÈΛ-
ÌÂÓÔ ÌÔÚ› Ó· ·ÓÙÈÚÔÛˆ‡ÂÈ Î¿ÙÈ
ÙÔ ·ÊËÚË̤ÓÔ.

¶ÚÔÊ·ÓÒ˜ Û ÌÈ· ··ÁÁ›ÛÙÚˆÛË
·fi ÙËÓ ‡ÏË, Ô Ù‡Ô˜ Î·È fi¯È Ë ‡ÏË
ÌÔÚ› Ó· ÏÂÈÙÔ˘ÚÁ› ˆ˜ ۇ̂ÔÏÔ,
fiˆ˜ Û˘Ì‚·›ÓÂÈ ÛÙËÓ ÚÔÎÂÈ̤ÓË Â-
Ú›ÙˆÛË Ô˘ Á›ÓÂÙ·È ÏfiÁÔ˜ ÂÚ› Ù˘
ÂÔÚÙ‹˜ ÙÔ˘ ÛÙ·˘ÚÔ‡. £· ÂȯÂÈÚËı›
ÏÔÈfiÓ ÌÈ· ÚÔÛ¤ÁÁÈÛË Î¿ÔÈˆÓ ·fi
Ù· ÓÔ‹Ì·Ù· Ô˘ ÌÂÙ·‰›‰ÔÓÙ·È Ì¤Ûˆ
Ù˘ Û˘Ì‚ÔÏÈÎfiÙËÙÔ˜ ÙÔ˘ Ù‡Ô˘ ÛÙ·˘-
ÚÔ‡, fiˆ˜ ÂÎÂ›ÓˆÓ Ô˘ Û¯ÂÙ›˙ÔÓÙ·È ÌÂ
ÙËÓ ‡„ˆÛ‹ ÙÔ˘, ·ÏÏ¿ Î·È ÂÎÂ›ÓˆÓ Ô˘
ÔÚÈÔıÂÙ› ·˘Ùfi˜ Ô ›‰ÈÔ˜ Ô Ù‡Ô˜ ÙÔ˘
ÛÙ·˘ÚÔ‡. ¶ÚÔËÁÔ˘Ì¤Óˆ˜ fï˜ ı· Á›-
ÓÂÈ ÌÈ· ÌÈÎÚ‹ ·Ó·ÊÔÚ¿ ÛÙ· ÁÂÁÔÓfiÙ·
Ô˘ ηıfiÚÈÛ·Ó ÙËÓ ÂÙ‹ÛÈ· ÌÓ‹ÌË Ù˘
˘„ÒÛˆ˜ ÙÔ˘ ÛÙ·˘ÚÔ‡.

H ‡„ˆÛË ÙÔ˘ ™Ù·˘ÚÔ‡

K·Ù¿ ÙËÓ ÂÈÎÚ·Ù‹Û·Û· ÏËÚÔÊfiÚË-
ÛË, Ë ÌËÙ¤Ú· ÙÔ˘ ÚÒÙÔ˘ ¯ÚÈÛÙÈ·ÓÔ‡
·˘ÙÔÎÚ¿ÙÔÚÔ˜ ‹Á ÛÙ· IÂÚÔÛfiÏ˘Ì·
ÚÔÎÂÈ̤ÓÔ˘ Ó· ÚÔÛ΢ӋÛÂÈ ÙÔ˘˜
·Á›Ô˘˜ ÙfiÔ˘˜, ·ÏÏ¿ Î·È Ì ÙËÓ ÂÏ›‰·
Ù˘ ¢ڤÛˆ˜ ÙÔ˘ ÙÈÌ›Ô˘ ÛÙ·˘ÚÔ‡. MÂ-
Ù¿ ÙË ‰È·›ÛÙˆÛË Ù˘ ÁÓËÛÈfiÙËÙÔ˜
ÙÔ˘ ·Ó¢ÚÂı¤ÓÙÔ˜ ÛÙ·˘ÚÔ‡, Ô ÙfiÙ ·-
ÙÚȿگ˘ IÂÚÔÛÔχ̈Ó, ÛÙȘ 14 ™Â-
ÙÂÌ‚Ú›Ô˘ ÙÔ˘ 335, Ë̤ڷ ÙˆÓ ÂÁηÈ-
Ó›ˆÓ ÙÔ˘ Ó·Ô‡ Ù˘ AÓ·ÛÙ¿Ûˆ˜, ÙÔÓ
‡„ˆÛ ÛÙÔÓ ¿Ì‚ˆÓ·. H ·¿ÓÙËÛË ÙÔ˘
Ï·Ô‡ ‹Ù·Ó ÙÔ «K‡ÚÈ ÂϤËÛÔÓ». ™’ ·˘-
ÙÔ‡ ÙÔ˘ ÁÂÁÔÓfiÙÔ˜ ÙËÓ ·Ó¿ÌÓËÛË ·Â-
Ê·Û›ÛıË Ë Î·Ù’ ¤ÙÔ˜ ‡„ˆÛË ÙÔ˘ ÙÈÌ›Ô˘
™Ù·˘ÚÔ‡.

XÚÂÈ¿ÛıËÎÂ, ˆÛÙfiÛÔ, Ó· ˘„ˆı› ηÈ
¿ÏÈ, ÛÙÔ˘˜ ¯ÚfiÓÔ˘˜ ÙÔ˘ HÚ·ÎÏ›Ԣ,
fiÙ·Ó Ô ÁÂÓÓ·›Ô˜ ·˘Ùfi˜ ‚·ÛÈχ˜ Ù˘
ÂÏÏËÓÈ΋˜ ·˘ÙÔÎÚ·ÙÔÚ›·˜ ·Ê‹ÚÂÛ ÙÔ
628 ÙÔÓ ÛÙ·˘Úfi ·fi ÙÔ˘˜ ¶¤ÚÛ˜, ÔÈ
ÔÔ›ÔÈ ÙÔÓ Î·Ù›¯·Ó ·ÊÔ‡ ›¯·Ó ˘Ô-
Ù¿ÍÂÈ, ‰Âη٤ÛÛÂÚ· ¤ÙË ÂÓˆÚ›ÙÂÚ·,
ÙËÓ fiÏË ÙˆÓ IÂÚÔÛoχ̈Ó. K·Ù¿ ÙË

à H ε�ρεσις και η
�ψωσις του Tιμ�ου
Σταυρο�, εικ�να του
Γεωργ�ου Kλ�ντζα,
1580-1600. Π�τμος,
Mον� Aγ�ου Iω�ννη
του Θεολ�γου (πηγ�:
«Eικ�νες της Π�τμου»,
Eκδ. Eθνικ�ς Tρ�πε-
ζας της Eλλ�δος).

Page 38

38 H K A £ H M E P I N H B K Y P I A K H 2 � E ¶ T E M B P I O Y 2 0 0 1

·ÚÔÈÌȷ΋ ÊÚ¿ÛË ÙÔÓ ·Ú·‚¿ÏÏÂÈ Ì ÙÔÓ ı¤ÚÔ Î·È
ÙÔÓ fiÏÂÌÔ, Â›Ó·È ÁÈ·Ù› ··ÈÙ›... ·ÓÛÙÚ·ÙÈ¿, ÔÌ·‰È-
΋ ‰ËÏ·‰‹ ÂÚÁ·Û›·, ÒÛÙ Û ÌÈ·–‰˘Ô ̤Ú˜ Ó· ÙÚ˘-
ÁËı› ÙÔ ·Ì¤ÏÈ Î·È Ó· ·ÙËıÔ‡Ó Ù· ÛٷʇÏÈ·.
∞ÏÏÈÒ˜, ı’ «·Ó¿„Ô˘Ó» Î·È ı’ ·Ú¯›ÛÔ˘Ó Ó· Û·›˙Ô˘Ó.
∫·Ù¿ Ù· ¿ÏÏ· Ô ÙÚ‡ÁÔ˜ ‰ÂÓ ¤¯ÂÈ ÙË ÛÎÏËÚfiÙËÙ· ÙÔ˘
ıÂÚÈÛÌÔ‡. ¢Ô˘ÏÂÈ¿ ÈÔ ÂÏ·ÊÚÈ¿, ÂÈÙÚ¤ÂÈ ÙË Û˘ÌÌÂ-
ÙÔ¯‹ ·ÎfiÌË Î·È ÙˆÓ ·È‰ÈÒÓ Î·È ‰›ÓÂÈ ¿ÓÂÛË ÁÈ· ÂÈ-
Ú¿ÁÌ·Ù· Î·È ÙÚ·ÁÔ‡‰È·.£· ¤ÏÂÁ· Ì¿ÏÈÛÙ· ˆ˜ ÌÂı¿-
ÓÂ... ÚÔηٷ‚ÔÏÈο, Ì ÙËÓ ÚÔÛ‰ÔΛ· ÙÔ˘ ÎÚ·ÛÈÔ‡.
∞fi ÙÔÓ Î·ÈÚfi ·ÎfiÌ· ÙÔ˘ √Ì‹ÚÔ˘. ™ÎËÓ‹ ÙÚ‡ÁÔ˘
Ûηϛ˙ÂÈ Ô HÊ·ÈÛÙÔ˜ ÛÙËÓ ÂÚ›ÊËÌË ·Û›‰· ÙÔ˘
∞¯ÈÏϤ· (™. 561– 572):

∫È ¤‚·˙ ̤Á· ·Ì¤ÏÈ ·¿Óˆ ÙÔ˘ ÛٷʇÏÈ·

ÊÔÚو̤ÓÔ,

¯Ú˘Ûfi, ·Ó¤ÌÔÚÊÔ, ÎÈ ÂÎÚ¤ÌÔ˘ÓÙ·Ó ÙÛ·ÌÈ¿

·fi οو Ì·‡Ú·

ÎÈ Ò˜ ¤Ú· ÂÛÙ‡ÏˆÓ·Ó Ù· ÎÏ‹Ì·Ù· ‰È¯¿Ï˜

·ÛË̤ÓȘ.

∫È ¿ÓÔÈÍ ÛÌ¿ÏÙÈÓÔ ˙ÂÚ‚fi‰ÂÍ· ¯·ÓÙ¿ÎÈ Î·È ÙÚÈ-

Á‡Ú·

·fi Î·Ï¿È ÙÔ ÊÚ¿¯ÙË ÂۋΈÛ ÎÈ ¤Ó· Ò˜ Ù’

·Ì¤ÏÈ ÌfiÓÔ

ÙÚ·‚Ô‡Û ÌÔÓÔ¿ÙÈ, Ô˘ ’·ÈÚÓ·Ó ÔÈ ·ÚÁ¿Ù˜

Ô˘ ÙÚ˘ÁÔ‡Û·Ó.

∫·È ÎÔ˘‚·ÏÔ‡Û·Ó ÙÔ ÌÂÏfiÁÏ˘ÎÔ Î·Úfi ÛÙÔ˘˜

ÒÌÔ˘˜ ¿Óˆ

ÎÔ¤Ï˜ ÎÈ ¿ÁÔ˘ÚÔÈ ¯·ÚÔ‡ÌÂÓÔÈ Ì˜ Û ϯٿ

ÎÔÊ›ÓÈ·Ø

ÎÈ ·Ó¿ÌÂÛfi ÙÔ˘˜ ÙËÓ „ÈÏfiʈÓË ÎÈı¿Ú· οÔÈÔ

·ÁfiÚÈ

ÁÏ˘Î¿ ‚·ÚÒÓÙ·˜ fiÌÔÚÊ· ¤„ÂÏÓ ÙÔ˘ §›ÓÔ˘ ÙÔ

ÙÚ·ÁÔ‡‰È

Ì Á¿ÚÁ·ÚË ÊˆÓ‹Ø ÎÈ ÔÈ Â›ÏÔÈÔÈ ÛÙË ÁË Ù·

fi‰È· ÂÎÚÔ‡Á·Ó

͈›Ûˆ ÙÔ˘, ˉԇ۷Ó, ÊÒÓ·˙·Ó Î·È ÙÚ·ÁÔ˘-

‰Ô‡Û·Ó fiÏÔÈ.

(IÏÈ¿‰·, ÌÙÊÚ. ∫·ÎÚȉ‹ – ∫·˙·ÓÙ˙¿ÎË)

∂ȉÈÎfi fï˜ ÙÚ·ÁÔ‡‰È –¤Ó· ›‰Ô˜ «Ï›ÓÔ˘» ·˜ Ô‡-
Ì– ÙÚ·ÁÔ˘‰Ô‡Û·Ì ηÈ... «ÛÙÔÓ Î·ÈÚfi ÌÔ˘»:

ª·›Óˆ ̘ ÛÙ’ ·Ì¤ÏÈ Û·Ó ÓÔÈÎÔÎ˘Ú¿.

¡· ÎÈ Ô ÓÔÈÎÔ·Ú˘ Ô˘ Ì·˜ ΢ÓËÁ¿.

–EÏ·, ÓÔÈÎÔ·ÚË, Ó· ÙÚ˘Á‹ÛÔ˘ÌÂ,

ÎfiÎÎÈÓ· ÛٷʇÏÈ· Ó· ·Ù‹ÛÔ˘ÌÂ.

* * *

√ ∫ÒÛÙ·˜ ∫Ú˘ÛÙ¿ÏÏ˘ (1868–1894), Ô˘ Ô ·-
ÙÚȈÙÈÛÌfi˜ ÙÔ˘ ÙÔÓ Â›¯Â Í‚ڿÛÂÈ ÚfiˆÚ· ÛÙËÓ ∞ı‹-
Ó·, ¤ÁÚ·„ ÙÔ ‰ÈÎfi ÙÔ˘ «ΔÚ·ÁÔ‡‰È ÙÔ˘ ÙÚ˘ÁËÙÔ‡»:

∞Ì¤ÏÈ ÌÔ˘ Ï·Ù‡Ê˘ÏÏÔ Î·È Î·ÏÔÎÏ·‰Â̤ÓÔ,

‰¤Û ÛٷʇÏÈ· ÎfiÎÎÈÓ·, Ó· Ìˆ Ó· Û ÙÚ˘Á‹-

Ûˆ,

Ó· ο̈ ·ı¿Ó·ÙÔ ÎÚ·Û›, ÌÔÛ¯Ô‚ÔÏÈ¿ ÁÈÔÌ¿ÙÔ.

ªÂ˜ ÛÙ· ηÙÒÁÈ· Ù· ‚·ıÈ¿ Û·Ó ÌfiÛ¯Ô Ó· ÙÔ

ÎÚ‡„ˆ,

Ó· ÙÔ Ê˘Ï¿Íˆ ÔÏ¿ÎÂÚ˜ ¯ÚÔÓȤ˜ ·Î¤ÚÈÔ˘˜ Ì‹-

Ó˜...

º·Óٷۛ˜, ‚¤‚·È·, Î·È ·Ó·ÌÓ‹ÛÂȘ. ∂ÈÎfiÓ˜ ·fi
¤Ó·Ó ·ÔÏÂÛı¤ÓÙ· ·Ú¿‰ÂÈÛÔ.

∞ÓÙ›ıÂÙ·: ÔÏÈÁ·Ú΋˜ fiˆ˜ Û fiϘ ÙȘ ¯·Ú¤˜ Ù˘
˙ˆ‹˜, ¤Ó· ÛÔ˘ÚÁ›ÙÈ, Ô Â›Û˘ HÂÈÚÒÙ˘ ÔÈËÙ‹˜
°ÈÒÚÁÔ˜ ∫ÔÙ˙ÈԇϷ˜ (1909–1956), ÂÎ·ÙÚÈṲ̂ÓÔ˜ ÎÈ
·˘Ùfi˜ ÛÙËÓ ∞ı‹Ó·, ·ÚÎÂ›Ù·È ÛÙ· ÙÛÈÌÔÏÔÁ‹Ì·Ù· ÛÂ
οÔÈÔ ·Ì¤ÏÈ Ù˘ ∞ÙÙÈ΋˜, Ô˘ ·Ó·Î¿Ï˘„Â, Û›ÁÔ˘-
Ú·, ηٿ ÙȘ ÔÚ›˜ ÙÔ˘ ÚÔ˜ ÙËÓ ¶ÂÓÙ¤ÏË. ∞ÔÏ·Ì-
‚¿ÓÂÈ fi,ÙÈ ·¤ÌÂÈÓ ·fi ÙÔÓ ÙÚ‡ÁÔ ÙˆÓ ¿ÏψÓ:

ÃÈÓÔˆÚÈ¿ÙÈÎÔ
¶¿ÂÈ Ô Î·ÈÚfi˜ Ì ٷ ÛٷʇÏÈ· Î·È Ù· ۇη

Î·È Ù˘ ÓÙÔÌ¿Ù·˜ ÙÔÓ Î·Úfi ÙÔ ÛÙÚÔÁÁ˘Ïfi.

¢È¿‚ËΘ ηÏÔη›ÚÈ, Û‡Ú ÛÙÔ Î·Ïfi,

Ì· ÂÁÒ ÙËÓ Â˘Ù˘¯›· Û’ ¤Ó· ÙÛ·Ì› ÙË ‚ڋη.

ªÔ˘ ·Ú¤ÛÂÈ Ó· ÙÚ˘ÁÒ ÙȘ ÚÒÁ˜ Ô˘ ¤¯Ô˘Ó Ì›-

ÓÂÈ

ÛÙÂÚÓ¤˜, ÔÏfiÁÏ˘Î˜, ÛÙËÓ ¿ÎÚË ÙˆÓ ‚ÂÚÁÒÓ,

Ô‡Ù ¯ÚÂÈ¿˙ÔÌ·È Î·Ï‡ÙÂÚÔ Ô‰ËÁfiÓ

·’ ÙÔ˘˜ ÛÔ˘ÚÁ›Ù˜ Ô˘ ÙÛÈÌÔÏÔÁ¿Ó ÎÈ ÂΛ-

ÓÔÈ.

ªÔÈÚ¿˙ÔÌ·È ÏÔÈfiÓ ÎÈ ÂÁÒ Ì’ ÂÛ¤, Ô˘Ï¿ÎÈ,

Ù· ÛÎfiÚÈ· ÔÏÔ‡ı ÙÔ˘ ¯ÈÓfiˆÚÔ˘ ·Á·ı¿Ø

ÛÙÔ ‰¿ÛÔ˜ ‡ÛÙÂÚ· ı· ¿ˆ Ô˘ Ì ÌÂı¿

‹ Ù· ¯Ú˘Û¿ ı· È‰Ò Ê‡ÏÏ· Ô˘ Ï¤Ô˘Ó ÛÙ’ ·˘-

Ï¿ÎÈ.

∫·È ÌË ı·ÚÚ›˜ ÌÂÏ·Á¯ÔÏ›· ˆ˜ ı· Ì È¿ÛÂÈ

Ì’ ·˘Ù¿, Ó· ‚¿Ïˆ Ù¿¯· ı¿Ó·ÙÔ ÛÙÔ ÓÔ˘.

μ˘ı›˙ÔÌ·È ÒÚ˜ ÛÙÔ Á·Ï¿˙ÈÔ Ù’ Ô˘Ú·ÓÔ‡

∫·È Û’ ¿ÏÏÔÓ ÎfiÛÌÔ Ù·Íȉ‡ˆ, Û’ ¿ÏÏË Ï¿ÛË.

(°. ∫ÔÙ˙ÈԇϷ, A·ÓÙ· ¶ÔÈ‹Ì·Ù· (1928–1943),
ÂΉ. ¢›ÊÚÔ˜ 1956)

* * *

AÏÏ¿ Ô ™Â٤̂ÚÈÔ˜, fiˆ˜ Î·È Ó· ÙÔ Î¿ÓÔ˘ÌÂ, ›-
Ó·È Ô ÚÒÙÔ˜ Ì‹Ó·˜ ÙÔ˘ ÊıÈÓÔÒÚÔ˘. MfiÓÔ Ô˘ ÙÔ
ηÏÔη›ÚÈ Î·ÌÈ¿ ÊÔÚ¿ ÙÚ·‚¿ÂÈ Ôχ. OÏ· Ú¤ÂÈ Î¿-
ÔÙ ӷ ÙÂÏÂÈÒÓÔ˘Ó... ∫·È Ó· Ô˘ Ô ƒ¿ÈÓÂÚ ª·Ú›·
ƒ›ÏΠÚÔÛ‡¯ÂÙ·È:

ºıÈÓÔˆÚÈÓ‹ ̤ڷ

∫‡ÚÈÂ, Â›Ó·È Î·ÈÚfi˜. ΔÔ ı¤ÚÔ˜ ÎÚ¿ÙËÛ Ôχ.

™Ù· ËÏȷο ˆÚÔÏfiÁÈ· ÙȘ ÛÎȤ˜ ÛÔ˘ Ú›ÍÂ

Î·È ÏÂ˘Ù¤ÚˆÛ ÛÙ· ÏÈ‚¿‰È· ÙÔ˘˜ ·Ó¤ÌÔ˘˜.

¶ÚfiÛÙ·Í ÙÔ˘˜ ÛÙÂÚÓÔ‡˜ ηÚÔ‡˜ Ó· ÁÈÓˆıÔ‡-

ÓÂØ

‰˘Ô ̤Ú˜ ÓfiÙÔ˘ ‰ÒÛ ÙÔ˘˜ ·ÎfiÌË,

‚È¿Û ÙÔ˘˜ Ó· ˆÚÈÌ¿ÛÔ˘Ó È· Î·È ‰ÈÒÍÂ

ÙË ÛÙÂÚÓ‹ Áχη ÛÙÔ ‚·Ú‡ ÎÚ·Û›.

OÔÈÔ˜ Û›ÙÈ ‰ÂÓ ¤¯ÂÈ ÙÒÚ·, ‰Â ı· ¯Ù›ÛÂÈ È·.

OÔÈÔ˜ ÌÔÓ¿¯Ô˜ Â›Ó·È ÙÒÚ·, ÁÈ· ηÈÚfi ı· Ì›-

ÓÂÈ,

ı’ ·ÁÚ˘Ó¿, ı· ‰È·‚¿˙ÂÈ, ı· ÁÚ¿ÊÂÈ ÁÚ¿ÌÌ·Ù·

ÌÂÁ¿Ï·

Î·È ÛÙȘ ‰ÂÓÙÚÔÛÙÔȯ›Â˜ Â‰Ò ÎÈ ÂΛ, ‰›¯ˆ˜ Á·-

Ï‹ÓË

ı· Ï·ÓȤٷÈ, Ù· ʇÏÏ· ÂÓÒ ı· Û¤ÚÓÔÓÙ·È ÛÙÔ

¯ÒÌ·.

(ÌÙÊÚ. AÚË ¢ÈÎÙ·›Ô˘, ∂ÎÏÔÁ‹ ·fi ÙÔ ¤ÚÁÔ ÙÔ˘ R. M.
R., EΉ. «∫¿‰ÌÔ˜» 1957)

OÛÔ ÁÈ· ÙËÓ ¤ÓÛÙ·ÛË ˆ˜ Ô ƒ›ÏΠ‰ÂÓ ·Ó‹ÎÂÈ
ÛÙÔ˘˜ EÏÏËÓ˜ ÔÈËÙ¤˜... Ó· Ù’ ·Ê‹ÛÔ˘Ì ·˘Ù¿ Ô˘
ͤڷÌÂ. ΔfiÛÔÈ EÏÏËÓ˜ Û˘ÁÁÚ·Ê›˜ Á›Ó·Ó ∂˘Úˆ·›-
ÔÈ (Euro–writers), ‰ÂÓ ¤¯Ô˘Ó ‰Èη›ˆÌ· Î·È ÔÈ ∂˘Úˆ-
·›ÔÈ Ó· ·Ó‹ÎÔ˘Ó... ÛÙÔ˘˜ EÏÏËÓ˜;

Õ «Aκτ
στην A�γινα». Eλαιογραφ�α
του Σ. Παπαλουκ�. 24X20 εκ. Iδιωτι-
κ
Συλλογ
(πηγ
: «Oι Eλληνες ζω-
γρ�φοι», τ�μ. 2ος. Eκδ. «M$λισσα»).

Page 39

H K A £ H M E P I N H B K Y P I A K H 2 ™ E ¶ T E M B P I O Y 2 0 0 1 39

K�τω απ’ την κληματαρι�
Tου °πflƒ°√À Z∂μ∂§Õ∫∏

Γεωπ�νου

M·˙› Ì’ ¤Ó· Á˘·ÏÈÛÙÂÚfi ÛٷʇÏÈ

ˆÚ›Ì·ÛÂ Ë Î·Ú‰È¿ Ì·˜.

(«MÂÏÙ¤ÌÈ», §›Ó· K¿Û‰·ÁÏË)

A¶O TA «TÚÈ·ÓÙ¿Ê˘ÏÏ· ÌÈ·Ó‹˜Ë̤ڷ˜», ÙÔ˘ T¤ÏÏÔ˘ AÁÚ· ÛÙ·«Î·ÚÂÚ¿ Î·È ·Á¤Ú·ÛÙ·» ·Ì¤-
ÏÈ· Ù˘ O‰‡ÛÛÂÈ·˜ (I, 135). Afi ÙÔ˘˜
Ì‹Ó˜ Ì ٷ Ê˘Ù¿ Ù˘ Ê˘ÛÈ΋˜ ÔÌÔÚ-
ÊÈ¿˜, ÙÔ˘ ̤ÙÚÔ˘ Î·È Ù˘ ËÚÂÌ›·˜,
ÛÙÔÓ ™Â٤̂ÚË ÙÔ˘ ÁÂÓÈÎÂ˘Ì¤ÓÔ˘
ÙÚ˘ÁËÙÔ‡ Ì ÙÔ˘˜ ·fiË¯Ô˘˜ ÙˆÓ ‰ÈÔ-
Ó˘ÛÈ·ÎÒÓ Âı›ÌˆÓ, Ì ÙËÓ ¤ÓÙ·ÛË, ÙËÓ
Ù·Ú·¯‹, ÙËÓ ÂÛˆÙÂÚÈ΋ ‰È¿Ï˘ÛË.

KÔÚ˘Ê·›Â˜ ÛÙÈÁ̤˜ οÔÙ ÁÈ· ÔÏ-
Ϥ˜ ·ÁÚÔÙÈΤ˜ ÂÚÈÔ¯¤˜, ÔÈ Ì¤Ú˜ ÙÔ˘
ÙÚ˘ÁËÙÔ‡ ÂÚÓÔ‡Ó Û‹ÌÂÚ· ۯ‰fiÓ
··Ú·Ù‹ÚËÙ˜. ¶·ÏÈ¿ ÔÈ ·ıËÓ·˚Τ˜
ÂÊËÌÂÚ›‰Â˜ ‹Ù·Ó ÁÂÌ¿Ù˜ Ì ·ÓÙ·Ô-
ÎÚ›ÛÂȘ ·fi ÙË Û˘ÁÎÔÌȉ‹ ÙˆÓ ÛÙ·Ê˘-
ÏÈÒÓ, ÙȘ ʈӤ˜ Î·È Ù· ÙÚ·ÁÔ‡‰È·, Ù·
ÓÙ·Ô‡ÏÈ· Î·È ÙȘ ›È˙˜, ÙȘ ÛÔ‡ÛÙ˜
Î·È Ù· οڷ Ô˘, ÛÙÔÏÈṲ̂ӷ Ì ÏÔ˘-
ÏÔ‡‰È· Î·È ÎψӿÚÈ·, ηÙËÊfiÚÈ˙·Ó
·fi Ù· MÂÛfiÁÂÈ· ÚÔ˜ ÙËÓ Aı‹Ó·.
AÔÛԇ̠·fi ÙËÓ ÂÊËÌÂÚ›‰·
«AÎÚfiÔÏȘ» Ù˘ 21 ™ÂÙÂÌ‚Ú›Ô˘
1929, Û¯ÂÙÈ΋ ÂÚÈÁÚ·Ê‹, Ô˘, ¤Ú·
·fi ÙȘ ÁÚ·ÊÈÎfiÙËÙ˜, ‰Â›¯ÓÂÈ ÙË
ÛÎÏËÚ‹ ‰Ô˘ÏÂÈ¿ Ô˘ ÛËÌ·›ÓÂÈ ÁÈ· ÙÔ˘˜
‰Ô˘ÏÂ˘Ù¤˜ ÙÔ ‰ÈÔÓ˘ÛÈ·Îfi ·ÓËÁ‡ÚÈ:
«...‡η, ÂÏȤ˜ Î·È ·¤Ú·ÓÙÔÈ ·ÌÂÏÒ-
Ó˜ Ô˘ ÂÎÙ›ÓÔÓÙ·È Û ¯ÈÏÈ¿‰Â˜
ÛÙÚ¤ÌÌ·Ù·. XˆÚÈ·ÙÔԇϘ Û΢Ì̤-
Ó˜ Îfi‚Ô˘Ó Ù· ‚·ÚÈ¿, ÁÈӈ̤ӷ ÙÛ·-
ÌÈ¿ Î·È Ù· ÂÙÔ‡Ó ÛÙ· ÎÔÊ›ÓÈ· ÙÔ˘˜.
TÈ ‰ÚÔÛÂÚ¿ ¯ÚÒÌ·Ù·, ÙÈ fiÌÔÚʘ ·Ú-
ÌÔӛ˜, ÎfiÎÎÈÓ·, ΛÙÚÈÓ·, Ì·‡Ú·! PÔ‰›-
Ù˘, ™·‚‚·ÙÈ·Ófi, PÔ˙·Î›. TÔ Ì¿˙ÂÌ· Á›-
ÓÂÙ·È ÁÚËÁÔÚfiÙ·ÙÔ. MÈ· ¯ˆÚÈ·ÙÔÔ‡-
Ï· ÌÔÚ› Ó· Ì·˙‡ÂÈ Ò˜ ¯›ÏȘ Ôο‰Â˜
ÛٷʇÏÈ· ÙË Ì¤Ú·».

TÔÓ ›‰ÈÔ ÂÚ›Ô˘ ηÈÚfi Ô T˙fiÁ˜
(„¢‰ÒÓ˘ÌÔ ÙÔ˘ ™ÒÙÔ˘ ¶ÂÙÚ¿) ‰›ÓÂÈ
Ì ÙÔ Ï·˚Îfi ‡ÊÔ˜ ÙÔ˘ ÔÈÓÔfiÙË ÌÈ·Ó
¿ÏÏË ·›ÛıËÛË Ù˘ ÁÈÔÚÙ‹˜: «MÔÛÎÔ-
Ì˘Ú›˙ÂÈ Â‰Ò Î·È Ì¤Ú˜ ÙÔ Û‡Ì·Ó ·fi
ÌÔ˘ÛÙÔÌ˘Úˆ‰È¿, Ô˘ Ù‡ÊÏ· Ó· ’¯Ô˘Ó
ÌÚÔ˜ ÛÙÔ ¿ÚˆÌ· Ù˘ ԇϷ Ù· ·ÚÒÌ·-
Ù· ÙÔ˘ «KÔÙ›» Î·È ÔÈ Î·ÌÔ˘ÊÏ·ÚÈṲ̂-
Ó˜ ·Ë‰›Â˜ Ù˘ Â˘Úˆ·˚΋˜ ·ÚÈÛÙÔ-
ÎÚ·Ù›·˜».

OÈ ÂÈÎfiÓ˜ ÙÔ˘ ÙÚ‡ÁÔ˘ ͢ÓÔ‡Ó ÙËÓ
ÂÚˆÙÈ΋ ‰È¿ıÂÛË ÛÙÔ˘˜ ·Ï·ÈfiÙÂÚÔ˘˜
Ï˘ÚÈÎÔ‡˜: «...·˜ ÊÈÏÈԇ̷Ûı ÛÙ· ¯Â›-
ÏÈ·/ÎÈ ·˜ ÙÚ˘Áԇ̠ٷ ÛٷʇÏÈ·» Ï·¯Ù·-
Ú¿ ÛÙÔÓ «TÚ‡ÁÔ» ÙÔ˘ Ô Aı·Ó¿ÛÈÔ˜ XÚÈ-
ÛÙfiÔ˘ÏÔ˜, ÎÈ Ô AϤͷӉÚÔ˜ P·Áη‚‹˜
ÌÔÈ¿˙ÂÈ Ó· ‰ÈηÈÔÏÔÁ›ٷÈ, ÛÙÔÓ ‰ÈÎfi
ÙÔ˘ «TÚ‡ÁÔ», ÁÈ· ÙËÓ ÂÚˆÙÈ΋ ÙÔ˘ ·Ô-
ÎÔÙÈ¿: «...Â›Û·Ó ¯Â›ÏÈ· ÎÈ fi¯È ÎfiÎÎÈÓ· ÛÙ·-
ʇÏÈ·»... O KÒÛÙ·˜ KÚ˘ÛÙ¿ÏÏ˘, ÛÙÔ
«TÚ·ÁÔ‡‰È ÙÔ˘ ÙÚ˘ÁËÙÔ‡» Î·È Û ‰È¿ıÂ-
ÛË ¿ÏÏË, ÂÚÈ̤ÓÂÈ ·fi ÙÔ ·Ì¤ÏÈ ÙÔ˘
ÙÔ «Ï·Ù‡Ê˘ÏÏÔ Î·È Î·ÏÔÎÏ·‰Â̤ÓÔ» Ó·
‰ÒÛÂÈ «Ù’ ·ı¿Ó·ÙÔ ÎÚ·Û›» ÁÈ· Ó· ÎÂÚ¿-
ÛÂÈ ÙÔÓ ÍÂÓÈÙÂ̤ÓÔ ÙÔ˘ ÛÙÔÓ Á˘ÚÈÛÌfi.

AÌÂÏÔ˜, ϤÂÈ Ô ·Ú¯·›Ô˜ ̇ıÔ˜, ‹Ù·Ó
¤Ó·˜ Û¿Ù˘ÚÔ˜, Ô˘, Ó¤Ô˜, ˆÚ·›Ô˜ ηÈ
‰˘Ó·Ùfi˜ fiˆ˜ ‹Ù·Ó, ¯·ÈÚfiÙ·Ó Ó· ηÏ-
¿˙ÂÈ Î·‚¿Ï· Û’ ¤Ó·Ó ¿ÁÚÈÔ Ù·‡ÚÔ.
øÛÔ˘ ÙÔ ˙ÒÔ ¤ÚÈÍÂ ‚›·È· ÛÙË ÁË ÙÔÓ
¢ÓÔÔ‡ÌÂÓÔ ÙÔ˘ ¢ÈÔÓ‡ÛÔ˘ Î·È ÙÔÓ
ÛÎfiÙˆÛÂ. O ¢›·˜ ÙfiÙÂ, ÌÂ ÙË ÌÂÛÔÏ¿-
‚ËÛË ÙÔ˘ ¢ÈÔÓ‡ÛÔ˘, ÙÔÓ ÌÂÙ·ÌfiÚʈ-
Û ÛÙÔ ÔÌÒÓ˘ÌÔ Ê˘Ùfi. O ̇ıÔ˜ ÂÓ¤-
Ó¢Û ÔÏÏÔ‡˜ ·Ú¯·›Ô˘˜ ηÏÏÈÙ¤-
¯Ó˜, ȉ›ˆ˜ ·ÁÁÂÈÔÁÚ¿ÊÔ˘˜. ™Â ·ÁÁ›·,
ÛÙÔ BÚÂÙ·ÓÈÎfi MÔ˘ÛÂ›Ô Û‹ÌÂÚ·, ‚Ϥ-
Ô˘Ì ÙȘ ·Ú·ÛÙ¿ÛÂȘ ÙÔ˘ ¢ÈfiÓ˘ÛÔ˘
Î·È ÙÔ˘ AÌ¤ÏÔ˘ ÙË ÛÙÈÁÌ‹ Ù˘ ÌÂÙ·-
ÌfiÚʈÛ˘.

™ÙË ¯ÚÈÛÙÈ·ÓÈ΋ Ù¤¯ÓË Î·È Ï·ÙÚ›·
Ë ·ÚÔ˘Û›· Ù˘ ·Ì¤ÏÔ˘ Â›Ó·È Û˘Ó‹-
ıˆ˜ ·ÏÏËÁÔÚÈ΋. O NÒ ÌÂÙ¿ ÙÔÓ K·-
Ù·ÎÏ˘ÛÌfi «...ÂʇÙ¢Û ·ÌÂÏÒÓ·, ¤ÈÂÓ
ÂÎ ÙÔ˘ Ô›ÓÔ˘, ÂÌÂı‡ÛıË Î·È ÂÁ˘ÌÓÒıË ÂÓ

Ùˆ ԛΈ ·˘ÙÔ‡» (°¤ÓÂÛË £.20-21).
™ÙÔ˘˜ Ó·Ô‡˜ Û˘Ó·ÓÙ¿Ì ·Ì¤ÏÈ· ηÈ
ÛÙ·Ê˘ÏÔÊfiÚ· ÎÏ‹Ì·Ù· Û ̷ÚÌ¿ÚÈÓ·
‹ ͢ÏfiÁÏ˘Ù· Ù¤ÌÏ·, Î·È ·Ú·ÛÙ¿-
ÛÂȘ Ì ÙËÓ¿ Ô˘ «Ú·ÌÊ›˙Ô˘Ó ÛÙ·Ê˘-
Ϥ˜» (K·ÓÈηڤ·). ™ÙË ÏÂÈÙÔ˘ÚÁÈ΋
ÁÏÒÛÛ· Î·È ÛÙÔ˘˜ ‡ÌÓÔ˘˜ Ë ¿ÌÂÏÔ˜
Û˘Ì‚ÔÏ›˙ÂÈ ¿ÏÏÔÙ ÙÔ ¯ÚÈÛÙÂÒÓ˘ÌÔ
ϋڈ̷, ÙÔÓ XÚÈÛÙfi, ÙË £ÂÔÙfiÎÔ, ·Ï-
Ï¿ Î·È ÙÔ˘˜ ÓÂfiÓ˘ÌÊÔ˘˜ ÛÙȘ ¢¯¤˜
ÙÔ˘ Á¿ÌÔ˘ («¿ÌÂÏÔ˜ ¢ÎÏËÌ·ÙÔ‡Û·»).

™ÙË BÔÙ·ÓÈ΋, ÙÔ ·Ó¿Ú¯·ÈÔ Ê˘Ùfi
ηٷٿÛÛÂÙ·È, Ì·˙› Ì ¿ÏÏ· 60 ›‰Ë
ÙÔ˘ ‚ÔÚ›Ԣ ËÌÈÛÊ·›ÚÈÔ˘, ÛÙȘ AÌÂÏ›-
‰Â˜ (Vitaceae). º˘Ùfi ̠ͯˆÚÈÛÙfi ‰˘-
Ó·ÌÈÛÌfi, ÙÔ ·Ì¤ÏÈ ‰È·ÙËÚ› ÁÈ· ÔÏÏ¿

¯ÚfiÓÈ· ÙËÓ ·Ú·ÁˆÁÈ΋ ÙÔ˘ ÈÎÌ¿‰·,
·ÓÙ¤¯ÂÈ ÛÙȘ ·ÓÙ›ÍÔ˜ Û˘Óı‹Î˜ ÙÔ˘
ÂÚÈ‚¿ÏÏÔÓÙÔ˜, ·Ó·ÓÂÒÓÂÙ·È Û˘ÓÂ-
¯Ò˜, ÔÏÏ·Ï·ÛÈ¿˙ÂÙ·È Î·È ‰È·ÛÙ·˘-
ÚÒÓÂÙ·È Ì ¢ÎÔÏ›·. E¯Ô˘Ó ‰ËÌÈÔ˘Ú-
ÁËı› ÔÏϤ˜ ÔÈÎÈϛ˜, ·ÏÏ¿ Â›Ó·È ‰‡-
ÛÎÔÏÔ˜ Ô ÚÔÛ‰ÈÔÚÈÛÌfi˜ ÙÔ˘˜, ÁÈ·Ù› Ù·
¯·Ú·ÎÙËÚÈÛÙÈο ÙÔ˘˜ ·Ú·ÏÏ¿˙Ô˘Ó
·fi ÙfiÔ Û ÙfiÔ. ¶ÚfiÛÊ·Ù·, Ë Î·ıË-
Á‹ÙÚÈ· ÙÔ˘ ¶·ÓÂÈÛÙËÌ›Ô˘ KÚ‹Ù˘
¶fiË A. PÔ˘ÌÂÏ¿ÎË - AÁÁÂÏ¿ÎË ·Ó·-
ÎÔ›ÓˆÛ fiÙÈ «·Ó·Î·Ï‡ÊıËÎ·Ó Ó¤ÔÈ,
ÂÍÂȉÈÎÂ˘Ì¤ÓÔÈ ÁÂÓÂÙÈÎÔ› ÛËÌ·ÓÙ¤˜,
‰ËÏ·‰‹ ÂȉÈΤ˜ ÂÚÈÔ¯¤˜ ÙÔ˘ DNA ÔÈ
Ôԛ˜ ·Ú¤¯Ô˘Ó ÙË ‰˘Ó·ÙfiÙËÙ· ÁÈ·
·ÎÚÈ‚‹ ÚÔÛ‰ÈÔÚÈÛÌfi Ù˘ ÁÂÓÂÙÈ΋˜
Ù·˘ÙfiÙËÙ·˜ ÙˆÓ ÔÈÎÈÏÈÒÓ Ù˘ ·Ì¤-
ÏÔ˘».

H E˘·ÁÁÂÏ›· ºÚ·ÁοÎË ·Ú·ı¤ÙÂÈ
(™˘Ì‚ÔÏ‹ ÂȘ ÙËÓ ¢ËÌÒ‰Ë OÚÔÏÔÁ›· ÙˆÓ

º˘ÙÒÓ, Aı‹Ó·È 1969) ÙȘ ÎÚËÙÈΤ˜ ÔÓÔ-
̷ۛ˜ ‰È¿ÊÔÚˆÓ ÎÏËÌ¿ÙˆÓ: Û˘Ú›ÎÈ,
Ï·‰ÈÎÈÓfi, ÂÙ¿ÎÈÏÔ, ÎÔÙÛÈÊ¿ÏÈ, ÏÈ¿ÙÈ-
ÎÔ, ÎÔÌËÓ¿ÙÔ, ÂÙÂÈÓfi˜, Û·Ú·ÎËÓfi,
‚Ô˚‰fiÌ·ÙÔ, ÛÔÎÈ·Ófi, Ì·‡ÚÔ Ú·˙·Î› ηÈ
Ì·‡ÚÔ ÚˆÌ¤ÈÎÔ, ·Î›ÎÈ, ηÓÙÈÓÈfi, ÌÔ˘-
Ûο‰Ô Ì·‡ÚÔ, ÌÔ˘Ûο‰Ô ¿ÛÚÔ, ‚·-
Ï·˝Ù˘, ÁÚÔÌfiÏ·, ÁÏ˘Î¿‰Ô, ‰·ÊÓ›, ÏÈ-
Ùfi, ‚ÈÏ¿Ó·, ·ı‹ÚÈ, ıÚ·„·ı‹ÚÈ, ÎÔ˘ÚÔ‡
Ù·¯Ù¿˜, ÛÔ˘ÏÙ·Ó›, Ú·˙·Î›, ıÚ¿„·, ‚È-
‰È·Ófi, ÌÂÏÈÛÛfi, ÊÚ¿Ô˘ÏÔ, ÂÙÚ·¯Ï¿‰È.

™ÙËÓ ·ÌÂÏÔηÏÏȤÚÁÂÈ· ÔÈ ÔÈÎÈ-
ϛ˜ ÔÈÓÔÔÈ›·˜ ηٷϷ̂¿ÓÔ˘Ó ÙȘ Â-
ÚÈÛÛfiÙÂÚ˜ ÂÎÙ¿ÛÂȘ. K·È ÛÙË ÏÔÁÔÙÂ-
¯Ó›·, Â›Û˘, ÙÔ ÎÚ·Û› Î·È ÙÔ ·Ì¤ÏÈ
¤¯Ô˘Ó ıÂÌ·ÙÈο ÙË ÌÂÚ›‰· ÙÔ˘ ϤÔ-

ÓÙÔ˜. H ÎÏËÌ·Ù·ÚÈ¿ ÂÌÊ·Ó›˙ÂÙ·È ÂÏ¿-
¯ÈÛÙ·. ¢È·Ï¤Í·Ì ·’ ·˘Ù¤˜ ÙȘ Û¿ÓȘ
ÊÔÚ¤˜.

™ÙÔ˘˜ ·ÏÈÔ‡˜ Ú˘ıÌÔ‡˜, Ô MÈÏÙÈ¿-
‰Ë˜ M·Ï·Î¿Û˘ Û˘Ó‰¤ÂÈ, ÛÙÔ «TÚ·-
ÁÔ˘‰¿ÎÈ» ÙÔ˘, ÊÂÁÁ¿ÚÈ Î·È ÎÏËÌ·Ù·ÚÈ¿
ÌÂ ¤Ó· ·Ú·ı‡ÚÈ :

¶·›˙ÂÈ ·fi„Â ÙÔ ÊÂÁÁ¿ÚÈ

̤۷ ÛÙË ÎÏËÌ·Ù·ÚÈ¿

Ô˘ ’Ó·È Ó· ÙÔ È›˜, ·Ï‹ıÂÈ·

ÛÙÔ ÔÙ‹ÚÈ!

KÈ fi¯È ÙfiÛÔ ÁÈ·Ù› ·›˙ÂÈ

ÛÙËÓ ÎÏËÌ·Ù·ÚÈ¿

fiÛÔ ÁÈ·Ù› ʤÁÁÂÈ ‰›Ï·

Û’ ¤Ó· ·Ú·ı‡ÚÈ.

™Â ÙfiÓÔ˘˜ ‰Ú·Ì·ÙÈÎÔ‡˜, Ô M¿ÓÔ˜
EÏ¢ıÂÚ›Ô˘, ÛÙËÓ ÔÈËÙÈ΋ ·ÏÏËÁÔÚ›·
ÙÔ˘ AÁÚ‡ÓÈ· ÁÈ· ÙÔ ÛÎÔÙÂÈÓfi ÙÚ˘ÁfiÓÈ,
«Û˘ÓÔÌÈÏ›» Ì ÙÔÓ AϤͷӉÚÔ ¶··-
‰È·Ì¿ÓÙË:

K·ıfiÙ·Ó Ë ºÚ·ÁÎÔÁÈ·ÓÓÔ‡

ÛÙÔ Â˙Ô˘Ï¿ÎÈ Ù˘ ·˘Ï‹˜

Î·È Ì¿ÏˆÓ ٷ ÚÔ‡¯·

Ù˘ Ê·Ì›ÏÈ·˜ Ù˘

ÎÈ ·’ ÙËÓ ÎÏËÌ·Ù·ÚÈ¿ Ù˘

¯ÔÓÙÚ¤˜ ÛÙ·ÁfiÓ˜ ÛÙÔ ÛÎÔÙ¿‰È, Û·Ó

¯·Ï¿˙È

¤ÚȯÓÂ Ô ‹ÏÈÔ˜ ÙÔ˘ ÌÂÛËÌÂÚÈÔ‡ ÛÙËÓ

ԉȿ Ù˘.

KÈ Ô °È¿ÓÓ˘ P›ÙÛÔ˜ ·Ó·ÚˆÙȤٷÈ:
K˘Ú¿ ÙˆÓ AÌÂÏÈÒÓ, Ò˜ Ó· ÎÚ·Ù‹-

ÛÔ˘Ì ÛÙÔ˘˜

ÒÌÔ˘˜ Ì·˜ ÙfiÛÔ Ô˘Ú·Ófi

Ò˜ Ó· ÎÚ·Ù‹ÛÔ˘Ì ÙfiÛË ÛȈ‹...

H Λ�σβος. Aπ το φωτογραφικ λε�κωμα του Γι�ργου
Δεπ λλα «A Greek Journey», Eκδ. «Φωτ ραμα».

Similer Documents